Piilani Koolau

Mai ka wehena o ke alaula i Kumukahi a i ka nāpoʻo ana a ka lā i ka mole ʻolu ʻo Lehua, ʻanoʻai kākou me ke aloha e nā hoa makeʻe ʻōlelo Hawaiʻi. ʻO kēia mahina nei ka mahina ʻōlelo Hawaiʻi! No laila, e kūpaʻa kākou i ka ʻōlelo makuahine o kēia ʻāina aloha. Eia nō au e hoʻolaha nei i ka moʻolelo kaulana i nā kama a Kamawaelualani. ʻO ia hoʻi ka moʻolelo no Kaluaikoʻolau, ke kāʻeʻaʻeʻa o nā pali Kalalau, kāna wahine ʻo Piʻilani, ka wahine i molia i ke ola, a me Kaleimanu, kā lāua lei peʻe poli.

            I ka makahiki 1889, ua hele a ʻula ko Koʻolau pāpālina me he mōhala ʻana lā o ka pua lehua i ka nahele. ʻAkahi nō ʻo ia a ʻike i kekahi hōʻailona o ka maʻi kaʻawale, ʻo ia hoʻi ka maʻi lepera. Hū aʻela ke kaumaha o nā mākua i ka hōʻailona like ma kā lāua keikikāne. Ua hiki maila ka mea i hana no ke aupuni, nona ka inoa ʻo Pokipala. Wahi āna, pono ʻo Koʻolau e hele i ke kauka. Loaʻa iā Koʻolau i ka maʻi lepera, a ua kauoha ʻia ʻo ia e hele i Kalawao, kahi i kapa ʻia ʻo ka lua kupapaʻu kanu ola.

            Eia naʻe, ʻaʻole ʻo Koʻolau i ʻae i ke kauoha a lilo ʻo ia me kona ʻohana i mea kipi i ke aupuni. I ka makahiki 1892, ua haʻalele lākou iā Mānā a hele i Kalalau i ke ʻala lauaʻe. Ma laila no lākou i noho ai a hiki i ko Koʻolau lāua ʻo Kaleimanu hele ʻana i ke ala hoʻi ʻole mai. Aloha nō.

            ʻAʻole ʻo Koʻolau me kona ʻohana i hele iki i Kalawao. Aia nō ke aloha i ka nohona ʻohana, ʻo ia ka mea nui. I kuʻu wā liʻiliʻi aʻu i lohe ai i kēia moʻolelo i hāʻule iho mai ka lehelehe mai o kuʻu Tūtū. Kamaʻāina ʻo ia i ua moʻolelo nei i kona Tūtū, ʻo Kūʻaihelemoku Paʻakīkī no Wainiha. Nāna i piʻi aʻela i Kalalau a lawe i ka mea ʻai i ka ʻohana Kaluaikoʻolau. Kākoʻo kuʻu Tūtū kualua iā lākou ma muli o kāna keikikāne i hala ma Kalawao me ka maʻi kaʻawale. Wahi a Piʻilani, aloha wale ia mau he moelepo i nalohia mai nā maka. Aloha.

                                                                       

Na Leikuluwaimaka

           

Pin It
Real time web analytics, Heat map tracking